Kategoriler
Açık Kültür

Bir İllüzyonun Dizisi: Dark

Dark: son ”zamanlarda” izlediğim belki daha önce de izlemiş olabileceğim, gelecekte de esasen izlemiş olma ihtimalimin olduğu, paradokslarla dolu ve efsane olma yolunda ilerleyen bir dizi. Aslında saçma gibi yorum gibi ama Dark‘ ı biraz izlemiş veya konusundan haberdar olanlar için kurduğum bir cümle. Dark Netflix‘ de yayınlanan ilk alman dizisi ve senaryosu ile geçmişe […]

Kategoriler
Açık Kültür

Beylikten İmparatorluğa Giden Yolda Tımar Sistemi

Osmanlı Devleti küçük bir uç beyliği iken bir imparatorluğa dönüş hikayesinin en önemli yapı taşlarından biri tımar/ikta sistemidir. Tımar sistemi sadece bir askeri sistem değil ekonomik, siyasi de bir sistemdir. Tımar sistemi bozulana kadar Osmanlı Devleti’ ni ayakta tutan, otoritesini en ücra alanlara kadar hissettiren ve imparatorluğa giden yolu açan sistemdir. Tımar sistemi esasi itibariyle […]

Kategoriler
Açık Kültür

İbrahim Müteferrika ve İlk Türk Matbaası

Avrupa ülkelerinde kullanımı hızla yayılırken matbaanın Osmanlı Devletinde basım işine yaklaşık olarak 250 yıllık bir gecikme ile başlamıştır. İlk Türk matbaasının kurucusu ise yaşamı üzerinde tam bir sır perdesi örtülü olan yenilikçi ve oldukça kültürlü bir kişi olan İbrahim Müteferrika’ dır. İbrahim Müteferrika’ nın yanında ona yardım eden Sait Efendiyi de unutmamak gerekir. İbrahim Müteferrika […]

Kategoriler
Açık Kültür

Dürzilik ve Diğer Bazı Mezhepler

Sözlük anlamı olarak ”Gitmek, gidecek yer ve yol, izlenen yol” manasında olan mezhep kelimesi İslam tarihinde en tartışmalı konularındandır. Bu yazıda mezhepsel ayrılmaların nedenleri ve bazı gizli kalmış ya da kendini gizlemiş mezhepler üzerinde durulacaktır. Yazıyı oluştururken Prof. Dr. Halil İbrahim BULUT un İslam Mezhepleri Tarihi kitabından yararlandım. Mezhepsel ayrılıkların nedenlerini siyasi ve sosyal ihtilaflar, […]

Kategoriler
Açık Kültür

Kavalalı Mehmet Ali Paşa ve Mısır İsyanı

Kavalalı Mehmet Ali Paşa isyanı Osmanlı tarihindeki en dikkat çekici olaylardandır. Osmanlı’nın bir vali ile yönettiği Mısır bu asi valinin isyanı ile elden çıkmıştır. Süreç daha sonra Osmanlı için daha büyük bir tehlikeye dönüşecektir. Önce Kavalalı Mehmet Ali Paşa’nın şu kısa biyografisine bakalım: Mehmet Ali Paşa 1769 yılında Kavala’da doğmuştur. Herhangi bir eğitim almamasına rağmen […]

Kategoriler
Açık Kültür

Alemdar Mustafa Paşa ve Sened-i İttifak

Alemdar Mustafa Paşa hakkındaki bu yazıda Ord. Prof. İsmail Hakkı Uzunçarşılı’nın “Meşhur Rumeli Ayanlarından Tirsinikli İsmail, Yılıkoğlu Süleyman Ağalar ve Alemdar Mustafa Paşa” adlı eserlerinden faydalanılmıştır. Bazı makale ve kitaplarda İsmail Hakkı Uzunçarşılı’nın kaynakları ve konuyu ele alış tarzındaki objektifliği pek bulunmaktadır. Bu kitapta her ne kadar Alemdar Mustafa Paşa konu edinse de o zamanın […]

Kategoriler
Açık Kültür Sosyal Bilimler

İslam Medeniyeti Neden Geri Kaldı?

İslam medeniyetinin gerileme sürecine bakmadan önce İslam medeniyeti altın çağı olarak bilinen 8. ve 12. yüzyıllar arasında yaşanan gelişmelere ve bu gelişmelerden sonra ‘donuklaşma’ serüveninin nasıl ve hangi şartlada başladığına bakmak daha faydalı olacaktır. İslam medeniyetinin altın çağı 8. ve 12. yüzyıllarda, Müslüman düşünürlerin Yunan bilim ve felsefe anlayışlarının etkisinde olduğu görülmektedir. İslam bilimi, Mezopotamya […]